Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Aethra 1

Aegeus

Aethra 1 is de jongste dochter van koning Pittheus uit Troezen bij een onbekende moeder. Ze heeft nog een zus Henioche 1 en een aantal broers waarvan er een Lelex 2 heette.

Op een dag komt koning Aegeus 1 van Athene op bezoek bij haar vader Pittheus die hem gastvrij ontvangt. De nog steeds kinderloze Aegeus 1 was naar het orakel van Delphi geweest om te vernemen wat hij moest doen om kinderen te krijgen. Het orakel had hem de volgende boodschap gegeven: ‘Drink niet uit de wijnzak, grote leider van het volk, totdat u weer in de stad Athene bent aangekomen.Aegeus 1 begreep niets van dit orakel en vroeg aan Pittheus of hij die misschien kon verklaren. Pittheus had direct in de gaten wat het orakel bedoelde maar gaf geen uitleg aan Aegeus 1. De rest van de avond brachten zij genoeglijk pratend door en schonk Pittheus meer wijn dan goed voor Aegeus 1 was.

Wanneer Aegeus 1 dronken is, en gaat slapen, geeft Pittheus opdracht aan zijn dochter Aethra 1 om het bed met zijn gast te delen en zo gevolg aan het orakel te geven. Volgens sommige mythen sliep diezelfde nacht ook Poseidon met Aethra 1 en maakte die haar zwanger. De zoon die geboren zou worden droeg hij echter op aan Aegeus 1. De volgende morgen wordt Aegeus 1 met een kater wakker en ziet Aethra 1 naast zich liggen. Toen hij erachter kwam dat zij de dochter van Pittheus was, en hij haar vermoedelijk zwanger had gemaakt, drong ineens de betekenis van het orakel tot hem door.

Theseus

Theseus tilt de steen op.

Vlak voor zijn vertrek naar Athene verborg Aegeus 1 een zwaard en een paar sandalen onder een groot rotsblok, waarin een kleine opening in zat om de voorwerpen in te verbergen. Dit vertelde hij alleen aan Aethra 1 en gaf haar de volgende boodschap mee. 'Aethra 1, wanneer je over enige tijd een zoon baart moet je het volgende doen wanneer hij volwassen is geworden. Laat hem dan het rotsblok met eigen kracht optillen en meenemen wat er onder verborgen ligt. Stuur dan de jongen met die voorwerpen naar mij toe. Maar doe dit in het diepste geheim want ik ben kinderloos en de zoons van Pallas 5, mijn broer, zullen hem willen vermoorden om de macht in Athene over te nemen.’ Na deze woorden vertrok Aegeus 1 en beviel Aethra 1 negen maanden later van een zoon die ze Theseus noemde. Volgens een enkele schrijver was ook Clymene 2 een dochter van Aethra 1.

Aethra 1 houdt de ware afkomst van Theseus voor iedereen geheim en voedt haar zoon in het huis van haar vader op, terwijl Pittheus het gerucht verspreidde dat deze zoon verwekt was door Poseidon. De inwoners van Troezen waarderen dit zeer omdat deze god de beschermheilige van de stad was. Theseus groeit op tot een uiterst aantrekkelijke man en krijgt als mentor de leraar Connidas toegewezen die hem allerlei vaardigheden bijbracht. Toen hij lichaamskracht en een dappere geest vertoonde, en dat verenigde met intelligentie en scherpzinnigheid, bracht Aethra 1 hem naar de rots. Daar vertelde zij hem de waarheid over zijn geboorte, en gaf Theseus opdracht om de tekens van zijn vader weg te nemen en naar Athene te gaan.

Vele jaren later komt Theseus, nadat hij de tien jaar oude Helena geschaakt had, terug bij zijn moeder en vraagt haar om voor de verdere opvoeding van het meisje te zorgen. Theseus brengt ook zijn zoons, Demophon 2 en Acamas 3, bij Aethra 1 onder die hij verwekt had bij zijn, inmiddels gestorven, vrouw Phaedra. Uit angst voor de Atheners, die niet zo blij zijn met de daad van Theseus, brengt hij Aethra 1, Helena en zijn zoons onder in het huis van zijn vriend Aphidnus in de stad Aphidnae, vlakbij Athene, terwijl hij een paar dappere vrienden bij hen achterlaat om ze te beschermen. Daarna verdwijnt Theseus weer.

Slavin

Enige tijd later komen de broers van Helena, de Dioscuren Castor en Polydeuces die op zoek zijn naar Helena, met een leger naar Aphidnae en verwoesten de stad volledig. Ze bevrijden Helena en brengen haar terug naar het ouderlijk huis in Laconië. Aethra 1 nemen ze gevangen en voeren haar eveneens mee om als slaaf voor het kleine meisje te dienen. De zoons van Theseus wisten tijdig uit de stad te vluchten en ontkwamen zo aan gevangenneming.

Wanneer Helena trouwt met Menelaus en samen met hem in Sparta gaat wonen, moet Aethra 1 wederom als haar slavin mee. Korte tijd later wordt Helena, als Menelaus van huis is, ontvoerd door de Trojaan Paris. Ook nu moet Aethra 1 weer als slavin van Helena met haar mee, samen met haar dochter Clymene 2, en komt zo, ver van huis, in Troje terecht.

Wanneer er een delegatie van de Grieken de teruggave van Helena komt opeisen bij de Trojanen maakt haar kleinzoon Demophon 2, de zoon van Theseus, deel uit van dit gezantschap. Het Trojaanse meisje Laodice 1 wordt verliefd op deze kleinzoon van Aethra 1 en raakt zwanger van een kind maar baart dit, vanwege de schande, in het geheim. Aethra 1 helpt Laodice 1 dit kind, dat Munyches genoemd wordt en haar achterkleinkind is, grootbrengen.

Wanneer de delegatie mislukt, en de Grieken met een groot leger naar Troje komen, breekt er een tien jaar durende oorlog uit waardoor de Trojanen vaak opgesloten zijn in hun stad. Aethra 1 gaat in die tijd vaak met Helena mee om vanaf de muur om de stad naar hun landgenoten te kijken.

Bevrijding

Aan het eind van de oorlog, wanneer de Grieken door de list met het houten paard de stad weten binnen te dringen, probeert Aethra 1 te vluchten als de stad in brand wordt gestoken. Door toeval zien Demophon 2 en Acamas 3, haar kleinzoons, de inmiddels oude Aethra 1 lopen, maar herkennen haar niet. Ze grijpen haar beet om als gevangene naar de schepen te slepen waarop zij klagend zegt: ‘Ach, sleep mij niet, strijdlustige Grieken, naar uw schepen, alsof ik een vijand ben! Ik ben niet van Trojaanse afkomst. Ik ben een dochter van Pittheus uit Troezen en koning Aegeus 1 van Athene verwekt bij mij de roemvolle Theseus. Omwille van de grote Zeus smeek ik jullie, als er afstammelingen van Theseus hierheen zijn gekomen breng mij dan voor hun ogen.

Demophon 2 en Acamas 3 zijn sprakeloos van vreugde maar uiteindelijk zegt Demophon 2: ‘De goden vervullen uw wens onmiddellijk. Degenen naar wie u kijkt zijn zoons van hem, uw edele zoon Theseus. We zullen u met vreugde naar de schepen dragen en terugbrengen naar Griekse bodem.’ Daarop slaat Aethra 1 haar armen om haar kleinzoons, kuste hun bebaarde lippen en huilde hartstochtelijk. Eenmaal aangekomen in het kamp gaan Demophon 2 en Acamas 3 onmiddellijk met hun ‘buit’ naar legerleider Agamemnon en vragen hem om Aethra 1 aan hen mee te geven vanwege de familiebanden. Agamemnon gunde hen deze eer. Ook Clymene 2 overleefde de strijd en werd aan de twee broers gegeven.

Dood Aethra

Bij terugkeer in Athene wordt Aethra 1 hartelijk welkom geheten door de Atheners, en gaat de rest van haar leven bij Theseus wonen, die nog steeds koning van de stad is. Vanwege alle doorstane ellende heeft ze een groot hart gekregen voor de verschoppelingen op aarde. Wanneer koning Adrastus 1 naar Athene komt om hulp aan Theseus te vragen steunt zij hem zoveel mogelijk.

Adrastus 1 zit met de vrouwen en zoons van de gesneuvelde aanvoerders van de Zeven tegen Thebe, smekend bij het altaar van Demeter. Op haar vraag wat er aan de hand is zegt Adrastus 1 dat Thebe de gesneuvelde aanvoerders niet wil begraven en zo het goddelijk recht schenden. Daarop bewerkt Aethra 1 haar zoon Theseus om de vrouwen te helpen. Deze stemt, na veel druk van Aethra 1, in en stuurt een leger naar Thebe.

Uiteindelijk, na een hoge leeftijd te hebben bereikt, pleegt Aethra 1 zelfmoord, wanneer haar zoon Theseus door een vijand in een ravijn wordt geworpen en sterft.

Stamboom:

Pittheus - Pandion 5 / Cronus Pylia / Rhea
Aethra 1 Aegeus 1 / Poseidon
Theseus, Clymene 2

Bronnen:

©2014 Maarten Hendriksz