Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Amphion 1

Afstamming

Amphion de lierspeler

Amphion 1 is de zoon van de oppergod Zeus en Antiope 2, en heeft een tweelingbroer Zethus. Over de aanleiding tot deze geboorte bestaan een drietal varianten waarbij de twee jongens ofwel worden opgevoed door hun stiefvader Epopeus 1 in Sicyon of, nadat ze te vondeling zijn gelegd, door herders op de berg Cithaeron in Boeotië. De jongens groeien op tot sterke kerels en bekwaamt Amphion 1 zich, onder leiding van Hermes, tot een uitmuntende speler op de lier terwijl Zethus al zijn tijd besteedde aan de veestapel.

Wraak op Dirce

Jaren later komt op een nacht hun moeder Antiope 2 naar de boerderij van het tweetal. Nadat de broers hun moeder herkend hebben vertelt zij hen over haar droevige lot in gevangenschap bij Lycus 3, de waarnemende heerser van Thebe, en diens vrouw Dirce. Tevens vertelt ze hoe het tweetal haar mishandelt. Amphion 1 en Zethus worden woedend en besluiten naar Thebe te gaan om wraak te nemen. In Thebe binden ze Dirce op de hoorns van een wilde stier, waardoor zij op gruwelijke wijze om het leven komt. Haar lichaam werpen zij in een bron die sindsdien haar naam draagt. Dan gaat het tweetal op Lycus 3 af maar verbiedt de god Hermes hen om Lycus 3 te doden. Wel moet Lycus 3, eveneens op bevel van Hermes, het koningschap over Thebe aan Amphion 1 afstaan die zo de zesde koning van Thebe wordt. Samen verjagen de twee broers ook de minderjarige, maar wel rechtmatige koning over Thebe, Laius 1.

Huwelijk en kinderen

Amphion 1 neemt Niobe 1, de dochter van Tantalus 1 en Dione 4, tot vrouw en verwekte een groot aantal kinderen bij haar. De ene schrijver stelt dat dit zeven zoons en zeven dochters zijn, maar worden ook andere aantallen genoemd door de diverse schrijvers. Bovendien worden er in de mythen verschillende namen voor deze zoons en dochters genoemd. De namen voor de zoons zijn: Agenor 6, Amphion 4, Amyclas 1, Anthus 1, Archenor, Chias, Damasichthon, Eudoxa, Eupinytus, Ilioneus 2, Ismenus 1, Phaedimus 1, Sipylus 2 en Tantalus 2. De namen van de dochters die beschreven worden zijn: Astycratia, Astynome 1, Astyoche 3, Chloris 1, Cleodoxa, Ethodaia, Meliboea 1, Neaera 2, Ogygia, Pelopia 3, Phthia 3, Phylomache en Thera.

Muur om Thebe

Als heerser over Thebe besluit Amphion 1 als eerste daad, in opdracht van Apollo, een grote muur om de stad te bouwen en die zo te beschermen tegen vijandelijke aanvallers. Deze muur bouwde Amphion 1 zittend op een naburige heuvel, terwijl hij muziek maakte op zijn lier. Op de tonen van deze muziek begonnen bergen zich te verplaatsen en vormden uit zichzelf rotsblokken die op hun plek in de muur vielen. Zethus keek wel af en toe jaloers naar zijn broer, want hij bezat dit vermogen niet, en moest de rotsblokken op zijn schouders sjouwen. In de muur maakten ze zeven poorten, om zo de zeven zones in de hemel te imiteren, die Amphion 1 naar zijn dochters vernoemde.

Belediging van Leto

Dood van de Niobiden

Amphion 1 en Niobe 1 zijn zeer trots op hun kinderen maar op een gegeven moment gaat Niobe 1 over de schreef en pocht tegen haar vriendinnen dat zij en haar man belangrijker zijn dan de goden. Bovendien stelt ze haar kinderen boven die van Leto. Daarnaast sprak ze nogal minachtend over Apollo en Demeter omdat Demeter in mannenkleding liep, en Apollo lang haar droeg. Ook stelde zij dat ze vruchtbaarder was dan Leto die maar twee kinderen op de wereld had gezet. Leto ergert zich gruwelijk aan dit gepoch en klaagt daarover bij haar eigen kinderen, Apollo en Artemis. Daarmee is het lot van de kinderen van Amphion 1 en Niobe 1 bezegeld. Vanuit de hemel komen plotsklaps doelgericht pijlen aanvliegen die één voor één de kinderen van Amphion 1 en Niobe 1 dodelijk treffen. Alleen het meisje Chloris 1 weet aan dit gevaar te ontkomen en ontsnapt aan de dood.

Dood van Amphion

Amphion 1 is woedend en bestormt de tempel van Apollo maar wordt dan op dezelfde wijze als zijn kinderen met een pijlschot van Apollo om het leven gebracht. Niobe 1 veranderde, terwijl zij huilend op de berg Sipylus zat, in een rots waar haar tranen nu nog naar beneden druppelen. De Thebanen hielden een grootse begrafenis voor hun gestorven koning en maakten voor de Noorderpoort van de stad zijn graf.

Stamboom:

Zeus / Iasus 4 Antiope 2 / - Tantalus 1 / Assaon Dione 4 / -
Amphion 1 Niobe 1
Zoons: Agenor 6, Amphion 4, Amyclas 1, Anthus 1, Archenor, Chias, Damasichthon, Eudoxa, Eupinytus, Ilioneus 2, Ismenus 1, Phaedimus 1, Sipylus 2, Tantalus 2. Dochters: Astycratia, Astynome 1, Astyoche 3, Chias, Chloris 1, Cleodoxa, Ethodaia, Meliboea 1, Neaera 2, Ogygia, Pelopia 3, Phthia 3, Phylomache, Thera

Bronnen:

©2015 Maarten Hendriksz