Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Iolaus 1

Jacht op het Everzwijn 2

Iolaus 1 is de zoon van Iphicles 1, de halfbroer van Heracles, en zijn vrouw Automedusa die in Thebe geboren werd. in deze stad groeit Iolaus 1 op tot een krachtige jongeman, en gaat samen met zijn vader mee naar Calydon als daar mannen worden opgeroepen om een monsterlijk Everzwijn 2 te doden dat de gewassen van koning Oeneus 1 vernietigde. Na negen dagen gastvrij onthaald te zijn bij de koning gaat een grote groep mannen achter het Everzwijn 2 aan en weet Meleager, de zoon van de koning, het dier uiteindelijk de dodelijke wond toe te brengen. Na de jacht keren Iolaus 1 en zijn vader terug naar Thebe.

Aanval van Heracles

Tijdens zijn jeugd komt Iolaus 1 regelmatig in contact met Heracles, die getrouwd was met Megara, en ook in Thebe woonde. Maar als Heracles door Hera waanzinnig wordt gemaakt probeert hij Iolaus 1 te doden, omdat de waanzinnnige held dacht dat Iolaus 1 een van zijn vijanden was. Iolaus 1 kon echter nog net op tijd ontsnappen, maar dan vergrijpt Heracles zich aan zijn eigen kinderen en schiet hen met zijn boog allemaal dood. Zodra Heracles weer bij zinnen is schaamt hij zich diep, en moet als boetedoening voor deze moorden Twaalf Werken uitvoeren in opdracht van koning Eurystheus uit Mycene.

Tochtgenoot

Heracles en Iolaus in gevecht met de Hydra van Lerna

Nadat Heracles zijn eerste opdracht heeft voltooid moet hij naar Lerna om de Hydra te doden, een veelkoppig en giftig monster dat in de moerassen woonde. Om tijdens zijn reizen wat gezelschap te hebben vraagt Heracles aan Iolaus 1 om als wagenmenner met hem mee te gaan. Iolaus 1 stemt in en zo komen ze samen in Lerna aan waar Iolaus 1 de paarden laat stoppen en Heracles op zoek gaat naar het monster. Zodra Heracles het monster gevonden heeft begint hij koppen van het dier af te slaan. Maar elke keer dat hij een kop afsloeg, groeide er onmiddellijk twee nieuwe koppen uit de wond. Bovendien kreeg ze steun van een enorme krab, die door Hera was gestuurd, en met dodelijke kracht in zijn voeten kneep. Met veel inspanning weet Heracles zich uit de omhelzing van de Hydra te bevrijden om daarna eerst de krab met zijn knuppel dood te slaan.

Dood van de Hydra

Hijgend van de inspanning staat Heracles even later naast Iolaus 1 om een plan te bedenken hoe hij het monster de baas kan worden. Dan fluistert de Godin Athena hem enkele aanwijzingen in en geeft Heracles aan Iolaus 1 opdracht om met een fakkel, zodra hij een kop van de Hydra heeft afgeslagen, de wond direct dicht te schroeien zodat er geen nieuwe koppen kunnen aangroeien. Opnieuw gaat Heracles met zijn knuppel op het monster af met Iolaus 1 in zijn kielzog. Het plan lukt en Heracles slaat één voor één de koppen af terwijl de nekken worden dichtgeschroeid door Iolaus 1. Als laatste hakt hij de onsterfelijke kop af en lag er, naast de weg naar Lerna, een zwaar rotsblok bovenop. Het tweetal keert tevreden terug naar Tiryns waar Eurystheus het werk afkeurde omdat Heracles zich had laten helpen door Iolaus 1. Dus moet Heracles nu elf opdrachten uitvoeren in plaats van de oorspronkelijke tien.

Hinde van Cerynië

Dan geeft Eurystheus Heracles opdracht om in de heuvels van Arcadië een hinde te vagen. Dit was niet zozeer een gevaarlijke opdracht maar evengoed bijna onmogelijk. Het dier, dat Hera voor dit doel had laten ontsnappen, was gewijd aan Artemis en zou grote woede bij de Godin opwekken als een sterveling het probeerde te doden. Bovendien was de hinde zo schuw dat het al gevlucht was voordat een mens maar een beetje in de buurt kwam. Het dier bezat bovendien grote snelheid, had gouden hoorns, en leefde in de heuvels van Oenoe in Cerynië. Opnieuw vertrekt het tweetal voor de opdracht maar geeft Heracles Iolaus 1 opdracht om zich op geen enkele wijze met de jacht te bemoeien om te voorkomen dat Eurystheus de opdracht opnieuw zal afkeuren.

Tocht Argonauten

Zo wordt Iolaus 1 een vaste metgezel van Heracles en gaat hij als wagenmenner met hem mee op al zijn Werken voor Eurystheus. Hij neemt ook samen met Heracles deel aan de Tocht van de Argonauten. Maar op de reis naar Colchis verliest Iolaus 1 zijn vriend Heracles uit het oog als die verliefd wordt op de jonge Hylas, en in Mysië achterblijft. Iolaus 1 vaart verder met de Argonauten en maakt alle avonturen mee tot aan de terugkeer in Iolcus. Als daar koning Pelias 1 sterft, door toedoen van de tovenares Medea 1, organiseert zijn zoon Acastus begrafenisspelen. Iolaus 1 neemt deel aan de vierspanrace en wint dat onderdeel.

Laatste werken Heracles

Daarna keert Iolaus 1 terug naar huis waar hij na enige tijd zijn vriend Heracles weer ontmoet die nog steeds bezig is met zijn Werken. Als Heracles voor zijn elfde Werk de Gouden Appels bij de Hesperiden moet ophalen gaat Iolaus 1 opnieuw als wagenmenner met hem mee, en beginnen ze aan hun lange tocht door Noord-Afrika om in het uiterste westen van de wereld de vruchten op te halen. Tijdens deze tocht ontmoet het tweetal In Libya de gewelddadige koning Antaeus, die door Heracles tijdens een hevige worstelwedstrijd wordt gedood. Na terugkeer moet Heracles nog één werk uitvoeren voordat hij is ontslagen van zijn schuld voor de moord op zijn kinderen, en de hellehond Cerberus 1 ophalen uit de Onderwereld. Op deze tocht kan Iolaus 1 zijn vriend niet vergezellen en blijft thuis op hem wachtten totdat hij ook deze klus geklaard heeft.

Huwelijk met Megara

Nadat Heracles zijn Twaalf Werken heeft voltooid openbaart Zeus hem dat het goed zou zijn, voordat hij onder de Onsterflijken wordt opgenomen, om kolonisten naar Sardinië te sturen en zijn zoons die hij bij de dochters van Thespius had verwekt, daar tot leiders van te maken. Omdat deze kinderen nog zeer jong waren geeft Hercles aan Iolaus 1 opdracht om de jongens, na zijn dood, te vergezellen tijdens hun tocht en de opbouw van de nederzettingen te begeleiden. Bovendien geeft Heracles zijn vrouw, Megara, ten huwelijk aan Iolaus 1 omdat hij er beducht op was weer kinderen bij haar te verwekken, na de moord op de eerste vier, en gaat voor zichzelf op zoek naar een nieuwe vrouw. Zo trouwt Iolaus 1 met Megara, met wie hij in Pheneus ging wonen, en verwekt bij haar de dochter Deiphile, die tot een ware schoonheid zou uitgroeien.

Dood van Heracles

Heracles op de brandstapel

Jaren later lijdt Heracles aan ondraaglijke pijnen nadat hij een mantel had aangetrokken die was ingesmeerd met het gif van de Hydra van Lerna en het bloed van de Centaur Nessus 1. In zijn nood stuurt hij Iolaus 1 naar het orakel in Delphi om te vragen wat hij moet doen om genezen te worden. De God gaf als antwoord dat Heracles naar Oeta gebracht moest worden, met zijn wapenrusting en wapens, en er daar voor hem een grote brandstapel opgericht moet worden. Wat er dan zou gebeuren, zei hij, was in de handen van Zeus. Zodra Iolaus 1 en zijn mannen de opdracht uitgevoerd hadden trokken zij zich terug om te zien wat er ging gebeuren. Daarop beklom Heracles de brandstapel en wist hij Philoctetes over te halen om die in brand te steken. Zo sterft Heracles uiteindelijk voor de ogen van Iolaus 1, terwijl er uit de hemel een enorme donderslag weerklonk. Als het vuur is uitgebrand zoeken Iolaus 1 en zijn metgezellen naar de beenderen van Heracles, om die te begraven, maar konden geen botje vinden. Dan begrijpen ze dat Heracles, in overeenstemming met het orakel, was overgegaan van de mensen naar het gezelschap der Goden en brachten een offer voor hem uit, nadat ze eerst een grote grafheuvel hadden opgeworpen.

Sardinië

Vervolgens gaat Iolaus 1, indachtig de wens van Heracles, naar koning Thespius om daar zijn kinderen op te halen en die aan te voeren naar Sardinië. Met eenenveertig jonge kinderen en een grote groep anderen vertrekt Iolaus 1 uit Thespia, en vaart met een schip naar het eiland waar hij de plaatselijke bevolking overwon en het eiland verdeelde in een aantal mooie percelen. Voorts brengt hij het eiland in cultuur, stichtte sportscholen en andere openbare instellingen waardoor het leven op Sardinië tot grote welvaart kwam. Hierdoor verwierf Iolaus 1 zoveel roem dat de zoons van Heracles hem de erenaam Vader Iolaus 1 gaven. Als hij klaar is met zijn arbeid, en intussen een oude man geworden was, keert Iolaus 1 via Sicilië terug naar Griekenland. Hem had het bericht bereikt dat Eurystheus de kinderen van Heracles, die hij bij andere vrouwen had verwekt, naar het leven stond en plannen beraamde om hen te vermoorden.

Athene

Snel gaat Iolaus 1 naar het hof van koning Ceyx in Trachis waar hij de kinderen, die de Heracliden werden genoemd, bijeenbrengt en met zich meeneemt naar Athene waar hij met hen bij het smekelingenaltaar van Zeus ging zitten om de hulp van Theseus af te smeken. Die besluit de Heracliden te steunen waarna Eurystheus met een groot leger tegen de stad oprukt. Als dank voor zijn steun aan de Heracliden zorgen de Goden ervoor dat Iolaus 1 vlak voor de slag een verjongingskuur ondergaat en weer de kracht van zijn jeugd bezit. Zo trekt hij als een van de aanvoerders, samen met de Atheners, ten strijde tegen Eurystheus die een smadelijke nederlaag lijdt en zelf gedood wordt door Hyllus 1, de oudste zoon van Heracles. Zo worden de nazaten van Heracles gered door Iolaus 1 die hierna eindelijk rust in zijn leven vindt.

Stamboom:

Iphicles 1 Automedusa Creon 1 Eurydice 9
Iolaus 1 Megara
Deiphile (Leipephilene)

Bronnen:

©2015 Maarten Hendriksz