Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Lycomedes 2

Koning van Scyros

Lycomedes 2 is de vredelievende koning van het eiland Scyros die bij een onbekende vrouw diverse dochters verwekte. Eén van deze dochters was, Deidamia 1, die qua schoonheid ver boven haar zussen uitstak. Volgens de schrijver Plutarchus kwam Theseus eens naar Lycomedes 2, nadat hij uit Athene was verdreven door de bewoners, en eiste bij de koning zijn voorouderlijke landgoederen op. Maar Lycomedes 2, ofwel omdat hij bang was voor die man met grote roem, of als een gunst aan Menestheus 1, ging met hem naar een hoge plek op het eiland, onder het voorwendsel hem het land te tonen, en duwde Theseus daar van de klippen. Anderen zeggen echter dat Theseus uitgleed en zo zijn ondergang tegemoet viel.

Aankomst Thetis

Aankomst Achilles bij Lycomedes

Vele jaren later, tijdens een feestdag ter ere van de Godin Athena, komt Zeegodin Thetis met een jong meisje op het eiland aan, en stappen samen op koning Lycomedes 2 af. Terwijl hij bij het altaar de voorbereidingen voor een offer aan het treffen is klampt Thetis Lycomedes 2 aan en zegt: ‘Hier is de zuster van mijn Achilles. Ziet u niet hoe trots haar blik is, net als die van haar broer? Zo’n voorname geest, ze smeekte om wapens en een boog om aan haar schouders te hangen, en versmaadt als een Amazone de gedachte aan het huwelijk. Maar mijn zoon brengt mij al genoeg zorgen. Laat haar de manden naar het offer brengen, en houdt haar afgescheiden van het andere geslacht, totdat de tijd voor het huwelijk is aangebroken en het einde van de ingetogenheid van haar meisjesleeftijd. Duldt niet dat zij deelneemt aan wilde worstelwedstrijden, of aan de jachtpartijen in het bos. Laat haar in het huis verblijven, in afzondering met meisjes van haar eigen leeftijd. Vergeet haar vooral niet weg te houden van de havens en de kust.

Vermomde Achilles

Lycomedes 2 is trots op de eer die hem door Thetis wordt aangedaan, en verwelkomt het meisje hartelijk. Verwonderd kijken de dochters van Lycomedes 2 naar de nieuwelinge, die met kop en schouders boven hen uitsteekt. Dan nodigen zij haar uit om deel te nemen aan de dans en de heilige riten, en gaat het meisje met hen mee. Vervolgens neemt Lycomedes 2 afscheid van Thetis, terwijl hij haar beloofde om goed op het meisje te passen. Zo gaat een jaar voorbij zonder dat Lycomedes 2 in de gaten heeft dat de dochter van Thetis in werkelijkheid de jonge Achilles is. Hij was door zijn moeder als meisje vemomd, en op Scyros verborgen, om te voorkomen dat Achilles moet deelnemen aan de Trojaanse Oorlog die op het punt stond om uit te breken. Deidamia 1 had de waarheid echter wel ontdekt, was verliefd op hem geworden, en had ondertussen in het geheim een kind van Achilles ter wereld gebracht, dat vanwege zijn rode haar, Pyrrhus, werd genoemd

Odysseus

Intussen was het gerucht over de op handen zijnde oorlog tegen Troje tot Scyros doorgedrongen en kwamen twee Griekse koningen, Odysseus en Diomedes 1, op bezoek bij koning Lycomedes 2. Lycomedes 2 ontvangt het tweetal gastvrij, nodigt hen uit voor een feestmaaltijd om over het doel van hun bezoek te spreken, en geeft opdracht aan zijn dochters om aanwezig te zijn tijdens de maaltijd. De twee gasten hebben bijzondere aandacht voor de meisjes, en vooral Odysseus bekijkt de grootste van hen met een bijzondere blik. Maar Deidamia 1, die bang was voor ontdekking, trok ‘haar’ telkens tegen haar boezem en bedekte de brede borst van de vermomde Achilles veelvuldig met haar mantel. Tijdens de feestmaaltijd vertelt Odysseus aan Lycomedes 2 over de ophanden zijnde oorlog en de vele roemrijke daden die voltrokken zullen gaan worden. Hij vertelt ook dat ze op zoek zijn naar Achilles, en dat die zich volgens een orakel aan het hof van koning Lycomedes 2 zou bevinden. De koning ontkent echter dat hij op Scyros is, maar geeft Odysseus toestemming om de volgende dag het paleis te doorzoeken.

Achilles ontdekt

Odysseus, die de vermomde Achilles oplettend ziet luisteren, probeert hem uit zijn tent te lokken maar voordat hij kan reageren, geeft Deidamia 1 een teken aan al haar zussen en verlaten de zaal. Terwijl ze vertrekken volgen de ogen van Odysseus de vermomde Achilles en zegt hij tegen Lycomedes 2: ‘Vanwege uw hoge leeftijd hoeft u niet deel te nemen aan de oorlog en blijft hier achter om echtgenoten voor uw dochters te zoeken.' Beleefd antwoordde Lycomedes 2 daarop: ‘Wacht maar tot u ze morgen bezig ziet met de riten van Dionysus 2, of bij het altaar van Pallas 1.’ De twee gasten accepteerden gretig zijn aanbod, en verlaat iedereen de feestzaal om de nacht door te brengen.

List van Odysseus

Achilles ontdekt

De dag was nauwelijks aangebroken, of Diomedes 1 en Odysseus waren al in het paleis aanwezig om geschenken te brengen. Ook de dochters van Lycomedes 2 vertrokken uit hun kamer, en traden aan om hun dans en beloofde riten te tonen aan de vreemdelingen. Na de voorstelling verspreidde de groep zich onder luid applaus, en gingen ze naar de zaal waar de geschenken lagen uitgestald. Tussen al deze snuisterijen lagen ook een prachtig schild en speer waarvan de meisjes dachten dat die voor hun vader bedoeld was. Plotseling klinkt er een oorlogstrompet en stroopte Achilles, die dacht dat de vijand aanviel, zijn vrouwenkleding af, greep schild en speer en werd op deze manier ontdekt. Toen liep Odysseus snel naar hem toen en fluisterde: ‘Waarom aarzel je? We kennen je, jij bent de pupil van de centaur Chiron. Op jou wacht de Griekse vloot, voor de opmars naar de muren van Troje om die neer te halen. Kom! Wacht niet langer!' Daarop beloofde Achilles zijn steun aan de Grieken.

Bruiloft

Deidamia 1 is ontroostbaar over de ontdekking en jammert luid. Zodra Achilles dit hoort breekt bij hem de strijdlust, laat zijn schild en speer vallen, en zegt tegen koning Lycomedes 2: ‘Ik ben Achilles, die Thetis aan u gaf. U bent het die de lang gezochte Achilles naar de Grieken zult sturen. Maar, als u wilt, laat mij dan nog even blijven, geef mij uw dochter als vrouw en schenk haar gratie. Deidamia 1 heeft zich in het geheim al met mij verbonden en u een kleinzoon geschonken. Laat mij deze daad goedmaken en ik zal hier blijven.’ Lycomedes 2, die geschokt was over de misdaad van zijn dochter en het bedrog van Thetis, lijkt erover na te denken om de Godin te verraden en het geschonken vertrouwen te schenden. Maar hij vreest de Goden te weerstaan en ook de oorlog van de Grieken te vertragen. Daarnaast wil hij graag zo’n schoonzoon voor zichzelf winnen en stemt in. Een boodschapper wordt naar Haemonië gestuurd om Peleus over deze grote gebeurtenis in te lichten, en om soldaten en schepen voor de oorlog op te eisen. Bovendien laat Lycomedes 2 twee schepen te water voor zijn schoonzoon. De rest van de dag werd feestend doorgebracht, het tweetal in de echt verbonden, en de onverschrokken minnaars verenigd in de nacht. De volgende dag vertrekt Achilles en blijft Deidamia 1, met hun zoontje, achter bij koning Lycomedes 2. De rust keert weer terug op het eiland terwijl heel Griekenland voorbereidingen treft om een grote vloot met soldaten naar Troje te sturen.

Vertrek Neoptolemus

Ongeveer twintig jaar later komt er opnieuw een delegatie van de Grieken op bezoek bij Lycomedes 2. Nadat de eerste tocht naar Troje mislukt was, omdat ze de weg niet wisten, waren de Grieken zo’n tien jaar later opnieuw vertrokken en streden nu bijna tien jaar lang voor de muren van de stad. Het lukt hen echter niet om Troje te veroveren voordat aan een aantal voorwaarden was voldaan. Eén van die voorwaarden was dat de zoon van Deidamia 1 en Achilles ook op het strijdtoneel zou verschijnen. Opnieuw komt Odysseus, ditmaal met Menelaus, bij Lycomedes 2 om nu zijn kleinzoon Pyrrhus, die intussen Neoptolemus werd genoemd, te halen en naar Troje te brengen. De strijdlustige Neoptolemus aarzelt geen moment en stemt toe. Dan zegt de oude Lycomedes 2, die enige voorspellende vermogens bezat, tegen hem: ‘Jongen, ik weet dat je sterk en moedig bent. Maar toch ben ik bang voor die wrede oorlog en vrees de zee. Pas op voor de gevaren van het water wanneer je terugkeert uit Troje.’ Dan kust hij zijn kleinzoon ten afscheid en wenst hem veel sterkte in de strijd.

Stamboom:

- - - -
Lycomedes 2 -
Deidamia 1, meerdere dochters

Bronnen:

©2015 Maarten Hendriksz