Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Pirithous 1

Pirithous 1, die in Thessalië werd geboren, is volgens de meest gangbare mythen een zoon van Dia en Ixion, maar wordt ook Oppergod Zeus als zijn vader genoemd die Dia verleidde terwijl ze met Ixion getrouwd was. Pirithous 1 behoort tot de stam der Lapithen en heeft een zus Phisadie.

Vriendschap met Theseus

Hij groeit op tot een jongeman die prat ging op zijn kracht, en er steeds naar streefde om dat te testen en te bewijzen. Daarom dreef hij de kudden van de roemrijke Theseus uit Marathon weg om zo de kans te krijgen hem uit te dagen. Zodra Theseus de achtervolging inzet vlucht Pirithous 1 dan ook niet weg, maar bleef staan om de strijd met hem aan te gaan. Maar toen de twee elkaar in het oog kregen, en hun Goddelijke afstamming ontdekten, onthielden ze zich van strijd. Pirithous 1 stak vervolgens als eerste zijn hand naar Theseus uit, en sloten de twee vriendschap voor het leven. Volgens de schrijver Hyginus zou Pirithous 1 vervolgens samen met Theseus hebben deelgenomen aan de Tocht van de Argonauten.

Oproep uit Calydon

De jacht op het Everzwijn

Na hun terugkeer van de Tocht geven de twee gehoor aan de oproep van koning Oeneus 1, die op zoek is naar mannen die het aandurven om jacht te maken op een levensgevaarlijk Everzwijn 2. Ze aarzelen geen moment en de twee vrienden gaan op weg naar Calydon. Daar worden ze negen dagen lang gastvrij onthaald, terwijl er steeds meer jongemannen toestromen om deel te nemen aan de jacht. Op de tiende dag ontstaat er onenigheid tussen Cepheus 1 en Ancaeus 1 omdat ook een vrouw, Atalanta, wil meedoen aan de jacht. De zoon van koning Oeneus 1, Meleager, damt de ruzie echter in en beslist dat Atalanta ook mee moet doen. Hierna begint de jacht en trekt het gezelschap de bossen in waar het monsterlijke dier meestal verbleef.

Jacht Everzwijn 2

Op de plek aangekomen omsingelen de mannen het bos, en trekken dan tussen de bomen door om het dier op te jagen. Maar in plaats van te vluchten valt het Everzwijn 2 de mannen aan, weet enkele hen te verwonden, en doodde Ancaeus 1. Dan zet Pirithous 1 de aanval in op het monster, met twee speren in zijn handen, maar roept Theseus hem een halt toe. ‘Stop! Jouw leven is mij meer waard dan al het andere! Houdt afstand, want we kunnen ook van verre moedig zijn. Ancaeus 1 stierf door roekeloosheid.’ Dan werpt Theseus zijn speer, maar raakt onderweg een boomtak waardoor het Everzwijn 2 weer ontsnapte aan de dood. Uiteindelijk wordt het monster de dodelijke steek toegebracht door Meleager die daardoor ook de huid van het dier won, en keren Pirithous 1 en Theseus terug naar huis.

Bruiloft

Op de thuisreis logeert het tweetal enkele dagen bij Riviergod Achelous omdat zijn rivier zo gezwollen was door de vele regen dat ze die niet konden oversteken. Om de tijd te doden vertellen de mannen elkaar vele verhalen uit het verleden die ze hebben meegemaakt. Korte tijd later wordt Pirithous 1 verliefd op de mooie Hippodamia 1 en vraagt haar ten huwelijk aan haar vader Adrastus 5 (of Butes 5). Die stemt toe waarna Pirithous 1 een groot aantal Lapithen en Centauren uitnodigt om aanwezig te zijn op de bruiloft. Ook zijn vriend Theseus vraagt hij uiteraard om te komen. Tijdens de bruiloft worden er grote hoeveelheden wijn geschonken waardoor de Centauren al snel in een roes raken. Als enkelen van hen de bruid proberen te verkrachten ontstaat er een enorm gevecht in de feestzaal waarbij de Lapithen en Centauren elkaar op leven en dood bestrijden. Net als Theseus neemt ook Pirithous 1 deel aan de gevechten en doden ze samen vele Centauren.

Dood Hippodamia 1

Zo viel Pirithous 1 op de tweeslachtige wezens aan met een lans, en sneuvelt Lycus 8, Chromis 2 en Helops 1. De laatste doodde hij door een speer door diens beide slapen te stoten. Als de Centauren daarna op de vlucht slaan valt Dictys 4 uit angst voor de ontketende bruidegom in een diepe kloof, en pint hij de Centaur Petraeus met een lans vast aan een boomstam. Als Aphareus 3 vervolgens Pirithous 1 wil aanvallen grijpt Theseus in, en breekt beide armen van de Centaur door een groot rotsblok op hem te werpen. Zo werden uiteindelijk alle Centauren gedood of op de vlucht gejaagd, maar veroorzaakte dit een diepe vijandschap tussen de Lapithen en Centauren. Hierdoor ontstond een maandenlange oorlog tussen beide volken, maar werden de Centauren uiteindelijk door Pirithous 1 uit Thessalië verdreven. Op de dag dat de Centauren definitief werden verdreven schenkt zijn vrouw Hippodamia 1 het leven aan een zoon die ze Polypoetes 1 noemden, maar stierf ze zelf in het kraambed.

Schaking van Helena

Loting om Helena

Diep bedroefd over de dood van zijn vrouw gaat Pirithous 1 naar Athene, om steun bij zijn vriend Theseus te zoeken en op zoek te gaan naar een nieuwe vrouw. Toen Pirithous 1 in Athene merkte dat Phaedra, de vrouw van Theseus, ook gestorven was haalde hij hem over om Helena te schaken, de dochter van Leda en Zeus, die pas tien jaar oud was, maar alle vrouwen in schoonheid overtrof. Daarop gaat het tweetal naar Sparta en grepen het meisje toen ze aan het dansen was in de tempel van Artemis. Snel gaan ze er met het meisje vandoor en sloten een overeenkomst, toen ze hun achtervolgers hadden afgeschud, om te loten wie het meisje als vrouw zou krijgen. De winnaar was echter wel verplicht om de ander te helpen bij het verkrijgen van een andere bruid. Toen ze deze afspraak met een eed hadden bevestigd wierpen ze het lot, en kreeg Theseus de jonge Helena als vrouw.

Schaking Persephone 1

Onmiddellijk besloot Pirithous 1 om dan naar de hand van Persephone 1 te dingen, die met Onderwereldgod Hades was getrouwd, en vraagt Theseus om hem daarbij te helpen. Hoewel Theseus probeerde om Pirithous 1 van deze Goddeloze daad af te houden, was hij door zijn eed gedwongen om zijn vriend te helpen. Zo gaat het tweetal op weg naar de Onderwereld en komen uiteindelijk, na een lange en moeizame tocht, in het rijk van de doden aan. Daar gaan ze naar Hades en vertelden hem waarom ze naar zijn rijk gekomen waren. Hades ontving Pirithous 1 en Theseus gastvrij, en deed net of hij welwillend tegenover het verzoek stond. Hij verzoekt de twee te gaan zitten op de Troon van Lethe waarna ze onmiddellijk verstijfden en heel hun leven vergeten waren. Vervolgens laat Hades Pirithous 1 en Theseus vreselijk martelen door de Erinyen voor hun grove onbeschaamdheid.

In de onderwereld

Jaren later komt Heracles ook naar de onderwereld, om de hellehond Cerberus 1 naar Eurystheus te brengen in het kader van zijn Twaalf Werken, en ziet hij de twee stakkers zitten op de troon. Boven hun hoofden balanceert er een enorm rotsblok dat elk moment naar beneden dreigt te komen als ze zich maar even iets bewegen. Jammerend van ellende smeken ze Heracles om hulp, en weet de held het bij Hades voor elkaar te krijgen dat Theseus naar de bovenwereld mag terugkeren. Vanwege zijn Goddeloze verzoek om de hand van Persephone 1 moet Pirithous 1 echter achterblijven om zijn eeuwig durende straf te ondergaan, en ziet hij met lede ogen aan hoe zijn vriend Theseus met Heracles vertrekt.

Stamboom:

Zeus / Ixion Dia Butes 5 / Adrastus 5 -
Pirithous 1 Hippodamia 1
Polypoetes 1

Bronnen:

©2015 Maarten Hendriksz