Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Sthenelus 1

Sthenelus 1 is een zoon van de strijdlustige Capaneus en zijn vrouw Evadne 2 uit Argolis. Tijdens de jeugd van Sthenelus 1 neemt zijn vader als één van de Aanvoerders deel aan de expeditie van de Zeven tegen Thebe, maar overleefde deze strijd, net als vijf andere aanvoerders, niet. Tien jaar na de fatale expeditie besluiten de zoons van de gestorven aanvoerders om wraak te nemen en gaan opnieuw met een groot leger naar Thebe. Dit leger werd eveneens aangevoerd door zeven aanvoerders, waar Sthenelus 1 er één van was, die bekend zouden worden als de Epigonen.

Epigonen

De Epigonen rukken op tegen Thebe

Toen deze zoons het orakel van Apollo raadpleegden, voorspelde de God aan hen de overwinning wanneer Alcmaeon ze zou aanvoeren. Dit advies volgden ze op waarna Sthenelus 1 samen met de andere aanvoerders Alcmaeon, Amphilochus 1, Aegialeus 1, Diomedes 1, Promachus 2, Thersander 1 en Euryalus 1 naar Thebe vertrok. Daar aangekomen verwoesten ze eerst de omliggende dorpen waarna de Thebanen hun stad uitkomen en de strijd losbarst. Maar zodra Alcmaeon hun aanvoerder Laodamas 2 had gedood, vluchtten de Thebanen hun stad in en sloten de poorten. Op advies van een orakel ontvluchtten de Thebanen die nacht stilletjes hun stad. Zodra de Epigonen de volgende dag ontdekken dat de Thebanen zijn vertrokken gaan ze de verlaten stad in, roven alle buit die was achtergelaten, en halen de stadsmuren neer. Ze stuurden een deel van hun buit naar Apollo en de dochter van Tiresias, Manto 1, in Delphi. Voor hun tocht hadden ze namelijk beloofd om het beste deel van de buit als wijgeschenk aan de God te offeren. Hierna keert Sthenelus 1 met het leger om en gaan ze terug naar huis.

Vrijer van Helena

Enkele jaren later reist Sthenelus 1 af naar Sparta om aan Tyndareus de hand van diens stiefdochter Helena te vragen, die is uitgegroeid tot een prachtige schoonheid. Ze is echter zo mooi dat vele andere jongemannen ook op het idee gekomen zijn. Tyndareus is bang dat hierdoor strijd tussen de vrijers zal ontstaan en laat hen allemaal op advies van Odysseus zweren dat ze te hulp zullen snellen, als de huwelijkse staat van de uitverkoren bruidegom door iemand anders niet gerespecteerd wordt. Ook Sthenelus 1 legt deze eed af. Maar als alle kandidaten dit ook hebben gedaan kiest Tyndareus Menelaus uit als bruidegom voor Helena en keert Sthenelus 1 met lege handen terug naar huis. Daar trouwt hij korte tijd later met een onbekend gebleven vrouw bij wie Sthenelus 1 vader wordt van de zoon Cometes 2.

Trojaanse Oorlog

Korte tijd later wordt Helena geschaakt door de Trojaan Paris en herinnert Menelaus, samen met zijn broer Agamemnon, alle ex-vrijers van Helena aan hun eed die ze bij Tyndareus hebben afgelegd. Deze broers willen een strafexpeditie op touw zetten en roepen alle ex-vrijers op om elke zoveel mogelijk mannen op de been te brengen om met een groot leger, vanuit de haven van Aulis, naar Troje te gaan om die stad te vernietigen. Sthenelus 1 geeft gehoor aan de oproep, weet vijfentwintig schepen met soldaten te bemannen, en vertrekt als onderbevelhebber onder Diomedes 1, met wie hij goed bevriend is geraakt, met een totale vloot van tachtig schepen uit Argos naar Aulis. Daar vertrekt uiteindelijk de Griekse vloot met meer dan duizend schepen uit heel Griekenland naar Troje om de stad op de knieën te dwingen. De eerste negen jaren fungeert Sthenelus 1 als wagenmenner, vriend en schildknaap van Diomedes 1, en strijd hij dapper mee in de gelederen van de Grieken totdat het tiende jaar van de oorlog uitbreekt en er ruzie uitbreekt tussen Agamemnon en Achilles, waarna Achilles weigert om nog langer mee te vechten.

Vermaning Agamemnon

Enkele dagen later wordt een tijdelijk bestand met de Trojanen geschonden, en is legerleider Agamemnon furieus als zijn Grieken niet onmiddellijk aanvallen. Wanneer hij vervolgens Diomedes 1 uitfoetert dat hij minder voorstelt dan zijn vader, en vraagt waarom hij nog niet deelneemt aan de strijd, kan Sthenelus 1 zijn mond niet houden en zegt: ‘Mijn heer, je kent de feiten, en ik weet zeker dat wij tot meer in staat zijn dan onze vaders. In tegenstelling tot hen slaagden wij er wel in om Thebe te veroveren. Wij bestormden de stad met een veel zwakker leger omdat wij vertrouwden op Zeus en de voortekens die hij gestuurd had. Noem onze voorvaderen daarom nooit in één adem met ons, Agamemnon!’ Dan zegt Diomedes 1 tegen Sthenelus 1: ‘Zwijg, kerel, en spreek niet voor je beurt. Ik neem het Agamemnon niet kwalijk dat hij zijn troepen aanspoort tot de strijd. Kom mee en laten we ons gereed maken voor de komende strijd.

Diomedes 1 gewond

Dan breekt er een enorm gevecht los waarbij over en weer vele gewonden en slachtoffers vallen. Op een gegeven moment komt Diomedes 1 naar Sthenelus 1 en vraagt hem om een pijl uit zijn schouder te trekken. Sthenelus 1, die in zijn strijdwagen staat, springt uit de wagen en loopt naar Diomedes 1 toe om met één ruk de pijl uit de schouder van zijn vriend te trekken waarna het bloed naar buiten dringt. Dan bidt Diomedes 1 om hulp bij de Godin Athena om de dader, Pandarus 1, te straffen. En terwijl het tweetal daar staat komt Pandarus 1, samen met Aeneas, in een strijdwagen op hen afgereden. Sthenelus 1 ziet hen aankomen en zegt tegen Diomedes 1: ‘Mijn vriend, kijk nou toch eens naar dat tweetal die vol strijdlust naar je op weg zijn. Het zijn twee stevige kerels. De één is Pandarus 1, een bekwame boogschutter, en de ander is Aeneas, die beweert een zoon van de Godin Aphrodite te zijn. Vooruit, ga snel de wagen in en vlucht. Strijd niet langer in de voorhoede terwijl je gewond aan je schouder.

Weerbarstige Diomedes 1

Strijd om Troje

Maar met een donkere blik in zijn ogen zegt Diomedes 1 dan tegen hem: ‘Spreek niet over vluchten! Ik ben niet gewend om terug te deinzen in de strijd of me laf op een afstand te houden, en zal dan ook niet naar je luisteren. Ik voel me nog sterk genoeg om hen te voet te bestrijden en geen gebruik maken van de strijdwagen. Athena zal mij niet laten verslappen. Onthoudt één ding, als Athena mij erin laat slagen om die twee te doden, houdt dan onze paarden hier en knoop hun leidsels aan de wagen vast. Maak je vervolgens meester van de paarden van Aeneas en voer die af naar ons scheepskamp. Ze stammen immers af van het machtige ras van koning Tros 1. Als we die dieren vangen zullen we ons met veel roem overladen.

Ingrijpen van Athena

Vervolgens gaat Diomedes 1 op het tweetal af en weet Pandarus 1 te doden en Aeneas te verwonden. Met het bevel van zijn leider in gedachten gaat Sthenelus 1 met zijn strijdwagen op de twee Trojanen af en brengt zijn wagen tot stilstand bij de wagen van Aeneas. Vlug stapt hij uit en bindt de leidsels van zijn eigen paarden vast aan de strijdwagen. Dan haast hij zich naar de paarden van Aeneas en drijft die, dwars tussen de gevechten door, naar de achterhoede van de Grieken. Daar geeft hij de dieren door aan zijn vriend Deiphobus 1 die ze afvoert naar het scheepskamp. Sthenelus 1 zelf keert terug naar de strijd om zijn aanvoerder weer te helpen in zijn strijd tegen de Trojanen. Daar aangekomen stapt hij weer in zijn strijdwagen en pikt ook Diomedes 1 op die met de Oorlogsgod Ares 1 aan het strijden is. De godin Athena komt Diomedes 1 echter te hulp en rukt Sthenelus 1 uit de strijdwagen, waarna zij zelf met Diomedes 1 op Ares 1 afgaat.

Gewond

Zo sleept de oorlog zich verder voort en nadert zijn dramatische einde. Tijdens één van de laatste veldslagen weet Sthenelus 1 met een machtige speerworp de Trojaan Abas 8 te doden, door het wapen dwars door zijn keel te werpen. Ook als de Amazonen de Trojanen te hulp komen staat Sthenelus 1 zijn mannetje en maakt Cabeirus, uit Sestos, tot lijk. Gedurende die gevechten blijft hij altijd trouw in de buurt van Diomedes 1 en staat zijn vriend en heer, waar nodig, bij in de strijd, maar kan niet voorkomen dat hij zelf een keer gewond raaks als de Trojaanse legerleider Hector een speer in zijn been werpt. De wond is echter niet dodelijk en Sthenelus 1 geneest voorspoedig. Helaas weten de Trojanen wel Achilles te doden en worden er door de Grieken, om hun held te eren, grootste begrafenisspelen georganiseerd.

Einde van de oorlog

Tijdens deze spelen neemt Sthenelus 1 deel aan de wagenrace en zou die zeker gewonnen hebben als hij niet uit koers was geraakt en daardoor met een tweede plaats genoegen moet nemen. Uit handen van Thetis, de moeder van Achilles, krijgt hij vervolgens als prijs een zware helm die van Asteropaeus was geweest met twee lansen en een sterk borstpantser. Korte tijd later besluiten de Grieken om de een list met het Houten Paard toe te passen. Net als Diomedes 1 is Sthenelus 1 één van de eersten die zich vrijwillig aanmelden om zich in het paard te verschuilen. De Trojanen trappen in de valstrik en leiden zo, door het paard zelf de stad in te slepen, hun eigen vernietiging in.

Terugkeer

Na afloop van de oorlog keert Sthenelus 1 samen met Diomedes 1 terug naar huis om daar opnieuw de strijd aan te binden met de zoons van Agrius 2 omdat die zijn grootvader Oeneus 1 uit zijn koninkrijk hadden verdreven. Bovendien ontdekt Sthenelus 1 tot overmaat van ramp ook dat zijn zoon, Cometes 2, tijdens de Trojaanse Oorlog, overspel had gepleegd met de getrouwde Aegialia, de vrouw van zijn heer Diomedes 1.

Stamboom:

Capaneus Evadne 2 - -
Sthenelus 1 -
Cometes 2

Bronnen:

©2016 Maarten Hendriksz