Namen Dieren Geografie Gebeurtenissen Sterrenbeelden Bronnen

vorige pagina

volgende pagina

Titanen

De oorspronkelijke twaalf Titanen

De Titanen zijn een groep van twaalf of dertien Goden die vlak na het ontstaan van de Aarde werden geboren uit de Oergoden Uranus en Gaea. Volgens Diodorus Siculus, in zijn Geschiedenis van de Wereld, waren niet Uranus en Gaea de ouders van de Titanen maar was dit één van de Cureten op het eiland Kreta, en Titaea naar wie ze vernoemd zijn. De mannen onder hen waren: Oceanus, Coeus 1 (Polus), Hyperion 1 (Pallas 7), Crius, Iapetus 1 en als jongste van allen Cronus (Saturnus). De vrouwelijke Titanen waren: Tethys, Rhea (Ops2), Themis (Ichnae), Mnemosyne, Phoebe 1 (Hebe), Dione 1 en Theia (Euryphaessa). Daarnaast wordt door Diodorus Siculus ook Titan 1 tot de Titanen gerekend, de zoon van Uranus en Hestia. De Titanen hadden als oudere broers de Hecatoncheires en Cyclopen. Volgens een enkele oude schrijver stellen de twaalf Titanen de posities van de Hemellichamen voor die rond de Aarde draaien.

Castratie van Uranus

Omdat hun vader, Uranus, schrok van het uiterlijk van de Hecatoncheires en Cyclopen liet hij hen direct na hun geboorte weer opsluiten in het diepste gedeelte van hun moeder Gaea, de Tartarus. Gaea was hier zo boos over op Uranus dat zij haar andere kinderen, de Titanen, opstookte om hun vader aan te vallen. ‘Kinderen van mij en een dwaas, jullie vader, ik vraag jullie dringend, doe wat ik zeg, dan straffen wij hem voor zijn gruwelijke wandaad, ja, jullie vader! Want hij is met die wrede vergrijpen begonnen!’ Maar hevige vrees greep de Titanen aan, en niet één van hen durfde te spreken.

Alleen Cronus vatte moed en zei tegen zijn moeder: ‘Moeder, ik zeg je hulp toe, ik wil deze daad wel voltrekken want ik bekommer me niet om die vader, ja, onze vader! Hij is met die wrede vergrijpen begonnen.’ Deze belofte vervulde Gaea met vreugde en zij gaf aan Cronus een stalen sikkel die zij in haar eigen lichaam had gemaakt. Daarmee gewapend snijdt Cronus, wanneer Uranus zich over Gaea uitstrekt om de liefde te bedrijven, zijn geslachtsdeel af. Hierna vallen alle Titanen, met uitzondering van Oceanus, hun vader aan en ontroven hem van de macht over de wereld, en wijzen Cronus aan als zijn opvolger. In eerste instantie worden de Hecatoncheires en de Cyclopen uit de Onderwereld bevrijdt maar ook Cronus schrikt, net als zijn vader, van hun uiterlijk en sluit ze direct weer op in de Tartarus.

In de begintijd was elk van de Titanen een uitvinder van zaken die de mensheid ten goede kwamen. Demeter, de dochter van Zeus, onderwees hen tijdens deze periode hoe zij de rijk gevulde korenaren moesten maaien en zorgen ze voor de eerste mensen. Zij veranderden hun levensstijl van onbeschaafd naar beschaafd, en waren de opstellers van de eerste wetten waardoor niemand enig onrecht pleegde of strijd gevoerd werd met naburige volken. De mensen verouderden niet, werden nooit ziek, genoten van feesten en hadden een overvloed aan eten dat vanzelf groeide. En als dan eindelijk de tijd van sterven was aangebroken, daalden zij af in de dood af alsof ze gingen slapen. Volgens een enkele schrijver werden de Titanen, in deze beginperiode, geregeerd door de onbekende Ophion 1 en Eurynome 1, die een dochter van Oceanus en Tethys was.

Huwelijken

Van de Titanen trouwen velen onder elkaar. Zo trouwt Oceanus met zijn zus Tethys en verwekken samen de Riviergoden en de Oceaniden. Coeus 1 trouwde met Phoebe 1 en werden de ouders van Asteria 1 en Leto. Hyperion 1 trouwt met zijn zus Theia en verwekt de kinderen Eos 1, Helius en Selene. Crius trouwde met Eurybia 1, de dochter van Zeegod Pontus, en wordt de vader van Astraeus 1, Pallas 1 en Perses 1, terwijl Iapetus 1 in het huwelijk trad met de Oceaniden Clymene 5 (Asia 1) en zo de vader werd van Atlas, Epimetheus, Prometheus en Menoetius 2. Deze laatste vier zonen werden, net als hun vader, ook Titanen genoemd. De drie vrouwelijke Titanen Themis, Mnemosyne en Dione 1 trouwden niet met één van hun broers, maar deelden later wel het bed met Zeus en werden zo de moeders van vele andere Goden. Cronus trouwt met zijn zus Rhea. Omdat Gaea en Uranus aan Cronus voorspelden dat hij door zijn eigen zoon van de macht beroofd zou worden, verzwolg Cronus alle kinderen die geboren werden. Zo verzwolg hij zijn eerstgeboren dochter Hestia, vervolgens Demeter en Hera, en na hen Hades en Poseidon. Als laatste werd Zeus geboren die, door een list van Rhea, niet door zijn vader werd opgegeten.

Titanenstrijd

Zeus en zijn bondgenoten tijdens de Titanenstrijd

Zodra Zeus volwassen is dient hij zijn vader een braakmiddel toe waardoor deze alle verzwolgen kinderen uitbraakt. Samen met zijn, zo vrijgekomen, broers Hades en Poseidon, begint Zeus een oorlog tegen de mannelijke Titanen. De Titanen hebben hun stelling op de berg Othrys, terwijl Zeus en zijn aanhangers vanaf de Olympus strijden. Beide partijen leveren jarenlang verwoede gevechten, maar kan niemand van hen de overwinning behalen.

Als de strijd tien jaar duurt roept Zeus alle andere Goden naar de Olympus en vraagt hun steun om de Titanen te verslaan. Ook Gaea komt naar deze bijeenkomst en voorspelt Zeus dat hij de overwinning kan behalen als hij de Hecatoncheires en de Cyclopen uit de Tartarus bevrijdt. Zeus volgt haar advies op, waarna de Cyclopen bliksems en donder voor hem smeden en de Hecatoncheires zich ook aan zijn zijde scharen. Ook andere Goden kiezen de zijde van Zeus, waaronder Zagreus, zijn zoon bij Demeter of Persephone 1, en de Titanenzoon Prometheus samen met zijn moeder Themis. Ook de Titanenkinderen Xanthus 4 en Balius kozen zijn zijde en vroegen Zeus om hun gedaanten in paarden te veranderen omdat zij zich schaamden om door hun broers, de Titanen, gezien te worden.

Aan de andere zijde zocht ook Cronus steun. Zo stookt hij zijn broers op om de wapens op te nemen en vraagt andere Goden te hulp, dat door de Moiren werd toegestaan. Zo werd Aegaeon 1 (Briareus), een zoon van Gaea en Pontus, zijn bondgenoot en ook Epimetheus, de zoon van Iapetus 1. Zo versterken beide kampen hun gelederen, en begint de laatste slag om de macht op de Aarde die als de Titanenstrijd bekend zou komen te staan. Vanaf beide bergen vliegen projectielen heen en weer en dendert de Aarde op haar grondvesten. De zeeën gaan bruisend tekeer en de sterren vanwege het geweld onder hen. Vooral de Hecatoncheires met hun honderd armen maken het leven van de Titanen zuur. Zij smijten elk honderden rotsblokken op hun stellingen terwijl Zeus bliksems op de Titanen afvuurt. Maar ook de Titanen weten slachtoffers te maken. Zo scheuren zij Zagreus (Dionysus 1), de zoon van Zeus bij Demeter of Persephone 1, aan stukken wanneer deze binnen hun bereik komt.

Uiteindelijk toont Zeus zijn macht en gaat naar voren. Zijn donders en bliksems vliegen onafgebroken door de lucht, die als een stortvloed op de Titanen neerkomen en de berg Othrys in brand zetten. De Stormwinden steunen Zeus met enorme windvlagen waardoor het vuur werd aangewakkerd terwijl de Hecatoncheires een verwoestend bombardement op de Titanen laat neerkomen. Tegen zoveel geweld zijn de Titanen uiteindelijk niet bestand en verliezen de strijd. De Titanen worden door Zeus en zijn aanhangers gegrepen, met onbreekbare boeien geboeid, en diep in de Aarde opgesloten in de Tartarus. Daar moeten zij wonen in het nevelige duister achter een bronzen muur met slechts één poort die door de Hecatoncheires wordt bewaakt. Alleen de oersterke Titaan Atlas werd niet in de Tartarus geworpen, maar moet van Zeus de rest van zijn leven het gewelf van de Hemel op zijn schouders dragen.

Alleenheerser Zeus

Zeus wordt door de andere Goden aangesteld als opvolger van zijn vader Cronus, en wordt de nieuwe Oppergod over de Aarde en Hemel. Zo werd een traditie voortgezet en volgde de jongste zoon zijn vader op, die heerser werd op de Olympus. Hierbij nam Zeus de kroon van zijn vader over, die deze als eerste als teken van zijn ambt had gedragen. Zeus wordt nog één keer uitgedaagd door een andere nakomeling van Gaea, de gigantische Typhon. Hij daagt Zeus uit en dreigt hem om zijn broers, de Titanen uit de Tartarus te bevrijden. Opnieuw dreunt de Aarde tijdens het gevecht om de macht en voelden de Titanen diep in hun kerker de Aarde schudden en trillen. Maar Zeus weet opnieuw te winnen en is het lot van de Titanen definitief beslecht, en moeten ze voor eeuwig in de Tartarus wonen.

Stamboom:

Uranus / een Cureet Gaea / Titaea - -
Titanen -
-

Bronnen:

©2016 Maarten Hendriksz